«کلانشهر» احمدی نژادی در رشت؛

 واژه کلانشهر را از شهر باران بردارید!

 فرشته رضایی

روزنامه نگار

۲۰ تیرماه سال ۸۸ بود که معاون عمرانی وزیر کشور اعلام کرد، رشت کلانشهر می‌شود. این اقدام در آن زمان با تایید رئیس دولت وقت (احمدی‌نژاد) انجام گرفت و رشت به عنوان نهمین کلانشهر کشور انتخاب شد. آن زمان مسئولین وقت خبر می‌دادند رشت از سال ۸۹ از اعتبارات عمرانی و حمل و نقل کشور سهم خواهد برد.

شهر رشت طبق آمار سال ۹۵ کشور با جمعیت ۷۴۸، ۷۱۱ هزار نفر جمعیت در رتبه ۱۱ کشور قرار دارد. طبق تعریف دولت گذشته هر شهری که بیش از ۵۰۰ هزار نفر جمعیت داشته باشد جزو کلانشهر حساب می‌شود. با این حال بسیاری از کار‌شناسان معتقدند این تحلیل دولت قبل مانند بسیاری از تصمیمات یک شبه و آنی‌اش کارساز و راهگشای معضلات ریز و درشت شهری نیست. چرا که از نظر تعاریف بین المللی شهرهای بالای ۸ میلیون شهر جزو ابرشهر‌ها محسوب می‌شوند و این تعریف در رده ملی به شهرهای بالای یک میلیون نفر جمعیت اطلاق می‌شود. بنا بر این تعریف، رشت جزو معیارهای کار‌شناسی شده کلانشهرهای کشور هم قرار نمی‌گیرد تا از مزایای قانونی آن بهره ببرد.

در حال حاضر شهرهای تهران، مشهد، اصفهان، کرج، شیراز، تبریز، اهواز و قم به صورت رسمی کلان‌ شهر محسوب می‌شوند. طبق آماری که سال گذشته معاون وزیرکشور از بودجه کلانشهرهای کشور داده است، مشخص شد حدود نیمی از بودجه شهرداریهای کشور به کلانشهر‌ها اختصاص یافته است. در این رابطه «هوشنگ خندان دل» اعلام کرده است: ۴۵ درصد بودجه شهرداری‌های کشور که معادل ۶۰ هزار میلیارد تومان به ۸ کلانشهر ایران اختصاص یافت. در واقع حدود ۴۵ درصد بودجه شهرداری‌ها بین هفت تا هشت شهر بزرگ و ۵۰ درصد نیز بین ۱۲۴۰ شهر کشور توزیع شده است.

بر اساس آمارهای موجود حدود ۱۸ هزار میلیارد تومان تنها به شهر تهران اختصاص یافت. بعد از تهران شهر مشهد با حدود ۱۰ هزار میلیارد تومان، بیشترین بودجه را از کلانشهر شدن خود نصیب برده است.

بودجه‌های چشمگیری که رقم کمی هم نیستند موجب شده تا شهرهایی مانند رشت و اراک و ساری و… هم با اینکه به طور غیررسمی کلانشهر هستند، ماراتن عجیبی در رسیدن به شاخص‌های یک کلان شهر یا ابر شهر داشته باشند. اینکه بسیاری از مناطق روستایی و حاشیه که اقوام مختلف غیرگیلانی و غالبا محروم دارند، را جزو محدوده شهری حساب کنند، یا روستاهایی که حتی دهیاری دارند اما جزو مناطق شهری ۴ و ۵ رشت محسوب شوند تا از این طریق آمار جمعیت یک شهر را ارتقا دهند. شاید این تنها ابزار در دسترس مدیران شهری در حال حاضر برای دستیابی به عنوان پرطمطراق «کلانشهر» باشد. اما باید بررسی کرد شهرهای کم جمعیت اروپایی و آمریکایی یا آسیایی هم همین راه را برای توسعه پیموده‌اند؟ و آیا اساسا می‌توانیم بسیاری از جمعیت موجود در شهر را شهرنشین حساب کنیم؟ شهر نشینانی که نه از حقوق خود و نه از وظایف خود آگاهند و در سیاست‌های کلان برنامه ریزی شهری هم نقشی ندارند. در انتخابات شورای شهر نمایندگان نامتوازن و بدون تناسب را راهی پارلمان شهر می‌کنند و حتی زیرساختی برای زندگی و رفاه آن‌ها فراهم نمی‌شود.

هنوز هم خیابان‌های رشت متاثر از وجود چاله‌های بسیار است که برخی از آن‌ها به بد‌ترین فرم اصلاح و لکه گیری شده‌اند. هنوز برای دفع زباله و ساماندهی پسماند با مشکلاتی اساسی مواجه‌ایم، هنوز هم در زمینه شبکه حمل و نقل شهری، ایجاد بزرگراه و… بسیاری از خواسته‌ها و برنامه‌ها محقق نشده است، هنوز هم پیمانکاران پل‌های عابر پیاده را در پیاده رو‌ها وصله پینه و نصب می‌کند، هنوز برای دریافت عوارض از شهروندان رشت مشکل وجود دارد و تنها یک درصدشان (طبق آمار خود شهرداری رشت) عوارض می‌دهند. شهرداری در دو سال گذشته ناچار شده برای دریافت مطالبات خود اسامی بدهکاران را -با نام مخفف اما آدرس مشخص- رسانه‌ای کند تا بتواند بخشی از طلب خود را دریافت کند. در این شهر سیستم ممیزی به درستی اجرا نشده است، معضل خانه‌های نسقی بیداد می‌کند و ۴ دوره شورا نتوانسته‌اند آن را حل و فصل کنند، آنهم در شرایطی که بسیاری از مدیران شهری هنوز هم نمی‌دانند تعریف یک شهر یا کلانشهر چیست و سیستم سنتی شهرداری بشدت نیازمند نوسازی و چابک سازی است، در این وضعیت ما به سمت کدام کلانشهر حرکت می‌کنیم؟ «کلانشهر» احمدی نژادی، یک شبه و آنی؟ می‌خواهیم به زور ِ جمعیت در متراکمترین استان کشور-پس از تهران- خود را کلانشهر بنامیم؟ یعنی از تمام شاخصه‌های یک کلانشهر بودن، تنها جمعیت‌اش را داشته باشیم و بس؟

به نظر می‌رسد اطلاق این واژه فقط یک موضوع تبلیغی است و برخی مدیران شهری و استانی گیلان فکر می‌کنند که کلمه کلانشهر بر ابهت رشت و ویژه بودن آن می‌افزاید. در حالیکه چنین نیست. بسیاری از شهرهای دنیا منتظر کمک‌ها و یارانه‌های دولتی نمانده‌اند، بلکه خواسته‌اند دولت به جای یارانه، از میزان دخالت‌ها و بروکراسی‌های خود در راه سرمایه گذاری کم کند تا آنان راه توسعه را به پیش ببرند. آن‌ها راه توسعه را با تقویت اعتماد محلی و تلاش و توسعه زیرساخت‌ها با استفاده از منابع خود در پیش گرفته‌اند؛ توسعه‌ای فارغ از دردسرهای موجود جمعیتی کلانشهرهای کشور.

رشت از نظر استراتژیکی، اقتصادی، بازرگانی، کشاورزی و… استعداد زیادی برای سرمایه گذاری در حوزه‌های مختلف دارد و اینکه تاکنون این شهر صدساله که همواره جزو اولین‌ها بوده، از توسعه عقب مانده است دلیلش اطلاق واژه‌ای به نام «کلانشهر» و استفاده از بودجه سالانه دولتی نیست. بنابراین بهتر است قبل از اطلاق این واژه برای شهر خود، ابتدا سیاستگذاری‌ها، تصمیمات و همکاریهای خود را کلان کنیم تا به «توسعه» کلان برسیم. رشت تنها شهر کشور است که عنوان «شهر باران» را یدک می‌کشد. همین عنوان خاص آن را از دیگر شهرهای ایران متمایز می‌کند پس می‌تواند با تکیه به این عنوان که بسی بهتر، کارساز‌تر و جذاب‌تر برای مباحث توسعه و سرمایه گذاری است، به شهری توام با آرامش و رفاه، توسعه، فرهنگ شهرنشینی فارغ از رشد صرف ِجمعیتی برسد.

گيل نگاه: انتشار اخبار و یادداشت‌های دريافتی به معنای تائید محتوای آن نيست و صرفاً جهت انجام رسالت مطبوعاتی و احترام به مخاطبان منتشر می‌شود.   

(۰)(۰)


کد مطلب: 159673
تاریخ: ۲۹ آذر ۱۳۹۶

۱) نظراتی که موجب توهین، هتاکی و افترا نسبت به اشخاص حقیقی و حقوقی است منتشر نخواهد شد.
۲) لطفا از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگلیش) خودداری کنید.
پویان

اطلاق شهر باران هم مانند کلانشهر بودن رشت سوری می باشد. زیرا علاوه بر فاکتورهایی که ذکر شد از بابت کلانشهر بودن و اینکه رشت فاقد آن است، از لحاظ بارندگی هم از هم استانی خود یعنی بندرانزلی کمتر و از برخی شهرهای مازندران هم کمتر است. پس شهر باران هم واژه ای توهمی برای رشت محصوب می شود.

(۰)(۰)

پاسخ

گزارش تصویری

گزارش تصویری کارگاه آشنایی با سواد مالی در رشت

گیل نگاه/پویا بصیری: کارگاه آموزش سواد مالی ویژه جوانان صبح امروز با مشارکت معاونت جوانان وزارت ورزش و جوانان و استانداری گیلان در مرکز اموزش و توسعه سازمان مدیریت و برنامه ریزی گیلان برگزار شد.      …

گزارش تصویری اجرای تئاتر شازده کوچولو در مجموعه خاتم الانبیاء رشت

گیل نگاه/مائده سیدی: تئاتر شازده کوچولو  عصر امروز در سالن وارش خاتم الانبیاء رشت اجرا شد.                            

گزارش تصویری اختتامیه مرحله منطقه ای مناظره دانشجویان ایران با قهرمانی نماینده گیلان

گیل نگاه/مائده سیدی: مراسم اختتامیه مرحله منطقه ای هفتمین دوره مسابقات ملی مناظره دانشجویان استان گیلان (منطقه شمال و شمال غرب کشور) با حضور رییس سازمان دانشجویان کشور، رییس دانشگاه پیام نور گیلان، رییس جهاد دانشگاهی گیلان، مشاور…