چندین پله عقب تر

  
 سیده فاطمه شفیعی

کارشناس ارشد روان شناسی/ عضو انجمن روانشناسی ایران

مادامی که به هر علت، والدینی در زندان داریم کودکان بیگناه زیادی زندگی شان را چندین پله عقب تر آغاز خواهند کرد.

نگرش ها و رفتار والدین می تواند تسهیل کننده یا مانع جریان رشد طبیعی و سالم کودک و نوجوان باشد. نقش والدین در آرامش و سلامت روانی فرزندان مورد تاکید همه  محققان و اندیشمندان است. کودک برای رشد سالم و کامل روانی و شخصیتی و بهره مندی از روحیه خوب و رشد پاینده نیاز دارد که دوران کودکی مناسبی داشته باشد و در زیر چتر محبت والدین و هدایت آنان، به شخصیت سالم دست یابد و برای زندگی آینده آماده شود. بدیهی است غیبت والدین به هر علت که باشد، به ویژه در صورتی که زندان مطرح می شود، آثار زیانباری دارد و کودک علاوه بر برخوردار نبودن از محبت و توجه های والدین؛ متحمل کنایه ها، حرف و سخن هایی می شود که به جرم والدین مرتبط است.

اگر چه آمار دقیقی از کودکانی که در ایران والدین زندانی و مخصوصا مادر زندانی دارند در دسترس نیست، اندوخته پژوهش های روانشناختی، در حوزه آثار زندانی شدن والدین بر کودکان بیانگر آن است که زندانی شدن والدین می‌تواند به ناتوانی کودک در بخش های مختلف بیانجامد. کودکی که هردو یا حتی یکی از والدینش در زندان به سر می برند، همواره یک احساس حقارت، شکست، سرخوردگی، خود کم بینی و خود پنداره منفی را با خود حمل می کند که پذیرش اجتماعی، سازگاری و تمامی ابعاد روابط انسانیش را تحت تاثیر منفی قرار می دهد.

کودکی که والدینش، مخصوصا مادرش قبل از آغاز دبستان زندانی شده اند، احتمال بیشتری دارد که  برای رفتن به مدرسه از آمادگی کمتری برخوردار باشد. این شرایط رابطه مستقیمی با عقب ماندن در طی مراحل بالای تحصیلی، افت و حتی ترک تحصیل دارد و خود این موضوع گاهی با بیکار ماندن و مواجه شدن با مشکلات قانونی در سنین بالاتر ارتباط پیدا می‌کند.

یکی دیگر از آثار، زندانی شدن والدین بر فرزندان، تغییر در سرپرستی است. با زندانی شدن والدین، احتمال تعویض سرپرست خانواده افزایش می یابد. در این میان در صورتی که مادر زندانی شود، احتمال تغییر سرپرستی (از ناحیه مادر) به مراتب بیشتر از حالتی است که پدر زندانی بوده است. زیرا مادران احتمال بیشتری دارد که ازدواج نکنند و فرزندان را نگهداری کنند. ولی برای پدران بدور از همسر، نگهداری فرزندان به ظاهر دشوار تر است و در نتیجه با ازدواج مجدد بچه ها رها می شوند که سرپرستی به خویشان و اطرافیان یا مراکز بهزیستی موکول می شود.

 

جدایی از مادر در اثر زندانی شدن وی به عنوان یک والد به هر علتی که اتفاق بیافتد، یکی از پرفشار ترین انواع جدایی در دوران کودکی است که به گواه تحقیقات علمی انجام شده منشاء بسیاری از اختلالات رفتاری و روانی است که در بزرگسالی نیز او را رها نمی کند. آنچه مهم است، زاویه ای است که کودک به واسطه این حادثه تلخ به حوادث پیچیده دنیای اطرافش می نگرد. کودکان راه های مختلفی را برای مقابله با این ضربه انتخاب می کنند. آنها تلاش می کنند تا فراموش کنند، به یاد نیاورند، و هر طور که می توانند این بار سنگین را از روی دوش خود بردارند. حتی برخی تلاش می کنند تا با به خاطر نیاوردن خاطرات خوش قبل از زندانی شدن مادر، از نظر روانی خود را آماده تر کنند تا فشار روحی نبودن مادر را تحمل کنند. چرا که بدون داشتن خاطره خوش، رفتن مادر چیز زیادی از زندگی شان کم نمی کند.

از طرف دیگر همیشه نوع نگاه خانواده ها و سرپرستان کودک درباره مادر زندانی یکسان نیست و همین موضوع، می تواند منشا فشارهای روانی بیشتری بر کودک باشد. این نوع جدایی می‌تواند نامطلوب طلقی شود یا با برچسب اجتماعی همراه باشد.  به همین جهت این کودکان آماده ترند تا پرخاشگر، بیش فعال یا به سادگی سردرگم شوند.

در خاتمه باید گفت فرد زندانی به هر علتی که حبس شود. چه جرم سبک داشته باشد یا سنگین، بیگناه باشد یا گناهکار، عمد باشد یا غیر عمد. در مکانی قرار می گیرد که آثار سوء آن نه فقط به خود او، بلکه به فرزندان، همسر ،خانواده و حتی جامعه نیز بر می گردد.

حال پویش مهربانی كه برای دومین سال با شعار «زندان جای مادران نیست» در استان گیلان به اجرا در مي‌آيد در صدد است تا زمینه آزادی ۲۶ زندانی زنی را فراهم كند که به علت جرایم غیرعمد در بند به‌ سرمی‌برند.

 

گيل نگاه: انتشار اخبار و یادداشت‌های دريافتی به معنای تائید محتوای آن نيست و صرفاً جهت انجام رسالت مطبوعاتی و احترام به مخاطبان منتشر می‌شود.

(۰)(۰)


کد مطلب: 184844
تاریخ: ۵ خرداد ۱۳۹۷

۱) نظراتی که موجب توهین، هتاکی و افترا نسبت به اشخاص حقیقی و حقوقی است منتشر نخواهد شد.
۲) لطفا از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگلیش) خودداری کنید.

گزارش تصویری

گزارش تصویری آیین افتتاحیه مدرسه ۱۲ کلاسه دکتر پورخصالیان در لاهیجان

گیل نگاه/احسان حسن پور: آیین افتتاح دبیرستان 12 کلاسه خیر مدرسه ساز دکتر حسین پورخصالیان با حضور  جمعی از مسئولین استان و شهرستان و مردم برگزار شد.  

گزارش تصویری دربی گیلان در لیگ دسته دو؛

چوکا انتقام شکست در جام حذفی را از داماش را گرفت

گیل نگاه/رضا احمدپور:   از هفته پنجم رقابت های لیگ دسته دوم فوتبال باشگاه های کشور و در گروه الف این مسابقات، داماش گیلان در استادیوم پوریای ولی تالش میهمان چوکای تالش بود که در نهایت این بازی را…

گزارش تصویری بازدید معاون رئیس جمهور از مناطق سیل زده گیلان

گیل نگاه/مانی پوراحمد:   محمدباقر نوبخت معاون رئیس جمهور و رییس سازمان برنامه و بودجه با همراهی مصطفی سالاری استاندار گیلان، نمایندگان مجلس و جمعی از مدیران استانی و شهرستانی با حضور در شهرستان های املش، فومن و شفت…